‘Avondje NAC is géén carnavalsvariant op voetbal’

Woord: Redactie SANTOS
Gepost: 11-05-2018
Het boek Avondje NAC was er al en vanaf vrijdag is er ook de film. Het is geen halleluja-film, zegt geestelijk vader en SANTOS-hoofdredacteur Sjoerd Mossou, en verwacht ook geen letterlijke verfilming. Wat het dan wel is? Mossou: “Een documentaire over het fenomeen Avondje NAC: de ontstaansgeschiedenis, de cultuur erachter, hoe het geworden is wat het is. Met heerlijke oude én nieuwe beelden.” En wat nu beter is, het boek of de film, dat mag u zelf bepalen.

Beeld: Marco Magielse

Een documentaire over je boek Avondje NAC. Welja. Had je daar, naast het AD, SANTOS, televisiedingetjes, JEKA 4, de kinderen en jullie voetbalshow Bier & Ballen ook nog tijd voor?
“Gertjan Verbeek zou op zijn Gertjan Verbeeks zeggen: leuke dingen kosten geen energie, die geven energie. Ik moet de grote Gertjan daar gelijk in geven. Bovendien valt het qua tijd nog wel mee met die documentaire, hoor. Je moet het zo zien: regisseuse Ariënne Dozeman en productiebedrijf GIG Creative hebben de film gemaakt. Ik heb vooraf de verhaallijn uitgezet en daarna als het ware over hun schouder meegekeken. Geholpen met keuzes. Welke scènes, locaties en personages waren heel belangrijk, welke wat minder? In de film ben ik de verteller, de voice-over met passages uit het boek.”

Het is geen letterlijke verfilming?
“Nee, en dat kon ook niet. Daarvoor is het boek te persoonlijk, je zou dan acteurs moeten inhuren en de Beatrixstraat moeten nabouwen. Dat werkt niet. De film is een documentaire over het fenomeen Avondje NAC: de ontstaansgeschiedenis, de cultuur erachter, hoe het geworden is wat het is. Met heerlijke oude én nieuwe beelden.”

Het is in Breda de norm geworden: eerst naar het café, dan naar het stadion, en door tot middernacht of nog later.
Sjoerd Mossou

Is dat Avondje NAC nou zo bijzonder?
“Het is op zijn minst een begrip in het Nederlandse voetbal. Iedere voetballiefhebber in Nederlander kent het. Het is bijzonder in die zin dat er geen club is waar voetbal en uitgaan zo met elkaar vervlochten zijn als bij NAC. Het is in Breda de norm geworden: eerst naar het café, dan naar het stadion, en door tot middernacht of nog later. Het Avondje is in 1975 min of meer toevallig zo ontstaan, omdat NAC toen lichtmasten kocht. Toen de eerste lichtwedstrijd tegen Fortuna Düsseldorf enorm in de smaak viel , ging het als eerste club zijn thuiswedstrijden vast op zaterdagavond spelen. In combinatie met de centrale ligging van het oude stadion, werd het een regelrechte hit.”

De carnavalsvariant op voetbal.
“Nee man. Onzin. Ik snap best dat NAC voor onwetenden een gezelligheids- en carnavalsimago heeft. Maar toch is dat onterecht. Het Avondje NAC is tijdens wedstrijden niet alleen maar gezellig, het kan ook rauw, intimiderend of heel cynisch zijn. Het publiek ziet het voetbal niet als iets vrijblijvends, het is juist enorm betrokken. Als het slecht gaat met NAC, of de wedstrijd is kut, dan merk je dat meteen aan de sfeer. Het publiek reageert op het voetbal, bij NAC zingen ze niet om het zingen, zoals die ultra’s van tegenwoordig. Wel loopt iedereen na afloop nog even naar de bar. Eerst zwaar chagrijnig, daarna relativerend.”

Maar gaat dat wel samen, bier drinken en presteren?
“Dat is een heel goede vraag – en dat is ook heel lang een probleem geweest bij NAC. Een trainer als Henk ten Cate ergerde zich kapot aan dat cultuurtje, en begrijpelijk ook wel. Die keerzijde zit ook in de documentaire, de slechte tijden komen uitgebreid aan bod. Het is een liefdesverklaring aan het Avondje, maar we wilden geen halleluja-film maken. Van de andere kant geeft het Avondje de club natuurlijk wel een heel duidelijke, eigen identiteit. Pierre van Hooijdonk zegt dat ook in de film: het is nog steeds de reden dat heel veel spelers voor NAC willen spelen. Voor de sfeer, voor het volle stadion.

Een trainer als Henk ten Cate ergerde zich kapot aan het cultuurtje bij NAC, en begrijpelijk ook wel.
Sjoerd Mossou

De film Avondje NAC gaat vrijdag 11 mei om 21 uur op première op het eerste kanaal van FOX Sports. Het boek nog eens teruglezen? Bestel ’m hier.

Lees ook
Reconstructie

Het wonderlijke relaas
van verzorger Jan Maas

Supersub Wim Kieft uit Amsterdam is voor altijd de man die met een curieuze kopbal de aanzet gaf tot Oranjes EK-winst in 1988. Verzorger Jan Maas uit Ven-Zelderheide schreef geschiedenis door tijdens het bekertreffen tussen N.E.C. en De Treffers in 2000 juist een doelpunt met zijn hoofd te voorkomen. Reconstructie van een van de meest bizarre voetbalacties ooit.
Beeldreportage

De vlucht van
scheidsrechter Pijper

Bij het grasduinen in de beeldbanken stuitten we op een aantal fascinerende foto’s van de wedstrijd NAC-Ajax uit september 1973. Of eigenlijk: van ná de wedstrijd, toen scheidsrechter Henk Pijper – die in de laatste seconden de 3-3 van NAC afkeurde – op de vlucht moest voor ontstemde NAC-fans. Kijk en verwonder uzelf (en let vooral op die politiehond en de ‘vluchtauto’, in allerijl gecharterd nadat de deur van een politiewagen niet open ging).
Rubriek

Shirtje kijken:
Airdrieonians FC

Grafisch ontwerper en voetbalshirtprofessor Floor Wesseling duikt voor SANTOS zo nu en dan een bijzonder shirt op uit zijn eindeloze verzameling. Dit keer een wel heel obscuur exemplaar, een oudje van de Schotse laagvlieger Airdrieonians FC. Het is misschien wel zijn lievelingsshirt, maar denk niet dat Wesseling het in zijn hoofd haalt ’m aan te trekken.
SANTOS #08: MESSI'S MISSIE

De laatste
komma

Het lukte dus niet. De missie van Messi nog eens wereldkampioen te worden, mislukte jammerlijk in Rusland. Al in de achtste finales. Andere M-en manifesteerden zich: Mbappé, Modric, Mandzukic, godbetert Maguire. Hartstikke mooi, gefeliciteerd met een knap toernooi. Doet dat iets af van aan de grootsheid van Lionel Messi? Nee, wat ons betreft niet.
Column

Stukje Stijl:
Rotterdamse haargeschiedenis

Kapsels en De Kuip zijn onmiskenbaar met elkaar vervlochten. Officieus Stijladviseur des Vaderlands laat zijn licht schijnen over de beste kapsels uit de historie van Feyenoord.
SANTOS #08: MESSI'S MISSIE

Frenkie de Jong, de grootste Messi-fan van de Eredivisie

Voor SANTOS #08, een eerbetoon aan Lionel Messi, gingen we op bezoek bij Frenkie de Jong (21), naast middenvelder van Ajax waarschijnlijk de grootste Messi-fan van de hele Eredivisie. Dat was op donderdag 26 april, toen van interesse van FC Barcelona nog niets bekend was. “Natuurlijk zou ik met Messi willen spelen. Hij is bijna 31. Ik moet opschieten, haha.”