Nice to meet you, Mister Best

Woord: Wilfried de Jong
Gepost: 23-11-2018
Wilfried de Jong brengt in SANTOS geregeld een ode aan een overleden voetballer door hem voor een dag terug te halen op aarde. George Best was de eerste die neerdaalde, op zoek naar Louis van Gaal, Memphis en - vooruit - een paar mooie vrouwen.

Beeld: Studio Vonq
Eerder verschenen in SANTOS #01, november 2015.

De privéjet zakte door het lage wolkenpak. Ik had de neiging om te zwaaien, maar hield me in. De banden piepten toen ze het oude asfalt van vliegveld Manchester raakten. Ik posteerde me op het platform. Het grondpersoneel had een uitzondering gemaakt; normaal gesproken moest iedereen wachten in de aankomsthal. Maar het noemen van de naam van de dode Britse voetballer opende iedere deur. Zenuwachtig testte ik nog snel mijn digitale opnameapparatuur en mijn Engelse uitspraak. “One two, one two.” Hier moest ik het maar mee doen. Twee mannen in smerige overalls en met beschermkappen over hun oren duwden een mobiele vliegtuigtrap naar de privéjet. Een stewardess (Aziatisch uiterlijk, iets te slank, groen hoedje op opgestoken haar) duwde van binnenuit de vliegtuigdeur open. De piloot kwam erbij staan. In gedachten hoorde ik het volkslied door een fanfare van oude mannen in rafelige kostuums terwijl het nationale voetbalelftal van Noord-Ierland handenwrijvend tegen de ijzige wind naast elkaar stond.

De piloot draaide zich om. Ik zag aan zijn rug dat hij iemand in de romp van het vliegtuig uitvoerig de hand schudde. Even gebeurde er niets. Toen, de zilveren punt van een wandelstok als prelude en meteen daarna de man met wie ik een afspraak had. Hij ging pasje voor pasje de trap af en stond toen voor me.
“Best”, zei Best.
Nice to meet you, mister Best”, zei ik. Ik sprak mijn naam uit, maar zag aan zijn gezicht dat hij die niet ging onthouden.
“Hoelang gaat het duren, want ik moet vanavond op tijd terug zijn voor een reünie met Eusébio, Masopust en Di Stéfano”, zei George Best.
“Drie uurtjes, hooguit”, zei ik. Op kosten van SANTOS zouden we met een ouderwetse Engelse taxi een ritje maken door hartje Manchester en een training bezoeken bij ManU.

Ik bood hem mijn arm aan ter ondersteuning. Samen liepen we naar de gereedstaande taxi. Vlak voordat Best instapte, werd hij aangetikt door een andere stewardess (Europees type, scherpe blik, ongelijke wenkbrauwen, ook een groen hoedje, maar nu op blond kortgeknipt haar), uit de privéjet.
“Meneer Best, mag ik nog een selfie met u maken? Mijn moeder is nog altijd een enorme fan van u.”
“Een selfie, wat is dat?” George Best keek verschrikt naar het mobieltje en was vastgelegd voor hij het doorhad.
Lovely”, zei de stewardess. George Best lachte zijn charme bloot. Het was er nog, het bekende spleetje tussen de tanden. Zijn grijze haar zag er geverfd uit en had een donkere gloed van de henna.

Ik vind God een goeie peer, maar had hij niet een betere uitvinding kunnen doen dan die slappe levertjes van ons?

We reden door het centrum van Manchester. Best genoot van iedere rode baksteen in de oude gevels.
“Wilt u naar een bepaalde plek?”, vroeg ik.
“Weet je wat het is? Als ik hier ergens binnenkom, staat er binnen vijf minuten gratis drank voor mijn neus. Altijd zo geweest. Ook toen ik het niet wilde. Mensen weten niet hoe groot mijn verslaving is geweest. Ik heb van alles geprobeerd om er vanaf te komen. Weet je dat ik zelfs even bij de AA heb gezeten? Moet je je even voorstellen; de beroemde George Best, anoniem, bij de Anonieme Alcoholisten. Dat werkte natuurlijk niet.”
We reden stapvoets door Brown Street. Er liep een vrouw (veertiger, mollig, witte coltrui, jeans, halfhoge suède laarsjes) met zakken vol net gekochte kleding. Best keek haar bij het passeren even aan.
“Nog één ding over die alcohol. Ik vind God een goeie peer, maar had hij niet een betere uitvinding kunnen doen dan die slappe levertjes van ons?”
Ik was stil. Had zelf niet over de drankverslaving willen beginnen. SANTOS is een blad over voetbalcultuur. Maar goed, bij Best lopen alle lijntjes van de roem door elkaar; voetbalmagiër, vrouwenversierder en dus ook innemer.
“Rij maar meteen door naar het trainingscomplex van Man United, ik snak naar de geur van een voetbalveld”, zei hij tegen de taxichauffeur.

We reden op de slagboom af.
“Doe het raampje eens open”, vroeg Best aan de chauffeur.
Hij stak zijn hoofd naar buiten. De portier van het complex herkende de markante kop meteen. “Georgie!” De slagboom vloog open. We reden door tot aan het trainingsveld.
“Mensen vertellen altijd dat ik zo’n hekel had aan trainen. Juist niet. Ik kwam weleens te laat aanzeilen, ja. Maar ik hield van het werken op het trainingsveld. Mijn oude coach Matt - hij heeft me ontdekt, dat weet je toch, hè? - Matt zou het beamen als hij hier naast me zat. Je kunt alleen maar goed zijn als je veel oefent.”
De taxi stopte.

Het weer was er niet beter op geworden. Cats and dogs. De taxichauffeur haalde een paraplu tevoorschijn, maar Best verbood hem het ding open te klappen. We stapten uit en gingen aan de rand van het trainingsveld staan.
Louis van Gaal gaf net uitleg aan de selectie van Man United. De spelers stonden in een kring om hun trainer heen. Daley Blind trok zijn jack wat hoger dicht. Wayne Rooney liet ondertussen een bal onder zijn zool rollen. De harde stem van Van Gaal galmde over het complex.
George Best leunde op zijn wandelstok en keek minutenlang in stilte naar de uitleg die de coach gaf. De armen van Van Gaal gingen driftig heen en weer. De Hollandse coach zette zijn woorden kracht bij door een klein beetje door zijn knieën te gaan. George zei nog steeds niets.

Voetbal is net als seks. Leuk om te doen, valt het een keer tegen, jammer, op naar het volgende potje.

Pas toen de spelers zich over het veld verspreidden, keek Best me aan, met één omhooggetrokken mondhoek.
“In welke taal sprak die Van Gaal nou?”, vroeg Best.
Zijn grinniken eindigde in een enorme hoestbui. Ik sloeg Best op zijn rug en merkte toen pas hoe breekbaar hij geworden was. “Die Van Gaal is een enorme liefhebber. Dat merk je wel. Hij houdt van voetbal. Hij moet alleen die opschrijfmappen in de open haard flikkeren en tegen zijn spelers zeggen: ‘Have fun, maak een doelpunt!’ Weet je wie ik vroeger bij Man U fijn vond om naar te kijken? Giggs, jullie Van Nistelrooij. Die twee wilden altijd op de goal af. Zoals Maradona. Man, zodra Diego de bal had, keek hij op en ging hij als een speer naar het doel. Je moet het eenvoudig houden. Voetbal is net als seks met een vrouw, vind ik. Het is leuk om te doen, valt het een keer tegen, jammer, op naar het volgende potje.”
Terwijl zijn assistent de selectie onder handen nam, kwam Van Gaal even naar de zijkant.
Nice to meet you, George”, zei Louis. En hij stak joviaal zijn hand uit. “As a kid, I was a big fan. I compare you always to our Johan Cruijff.”
Best keek naar de punten van zijn modieuze zwarte laarsjes. Verlegen met het compliment. “Thanks. Ik heb met Noord-Ierland nooit op een WK gespeeld. Daarom was ik vroeger altijd zo trots als wereldvoetballers als Cruijff, Maradona en Pelé mij noemden. Pelé vond mij de beste van de wereld. Maradona stond te stuiteren toen hij een rush van me op tv zag.”
Van Gaal knikte. Hij rommelde in zijn zak en haalde zijn mobieltje tevoorschijn. “Wilfried, maak jij nou eens een mooi plaatje van mij met George.”
Ik pakte het toestel aan en deed een paar passen naar achteren. Net toen ik de fotostand zocht, kwam er een mailtje binnen van Louis’ vrouw Truus. Ik kon het zo lezen, maar dat deed je niet. Zelfs niet in de bakermat van de schandaalpers. Ik controleerde de foto. Ze stonden er alle twee mooi op: Louis met zijn duim omhoog en George met een regendruppel aan zijn kin.

Van Gaal nam afscheid en had even later alweer kritiek op een slechte pass van Chris Smalling.
Op het trainingsveld jongleerde Memphis Depay handig met een bal. George Best bestudeerde de motoriek van de Nederlander. “Weet je, die gozer heeft het allemaal. Snelheid, kracht, souplesse, een goed schot, een sterke dribbel. Ik hou van hem. Maar hij is er nog niet. Laatst zag ik foto’s van vriend Memphis in een foute krant bij de ingang van nachtclub Suburbia. Ja, je merkt het, ik hou het allemaal nog goed bij. Memphis, of heet-ie nou Depay? - anyway, hij had een goud gebitje ingedaan en een hippe bril die omgekeerd op zijn wipneus stond. En dan liep er ook nog een gratenpakhuis achter hem aan. Tja.” Best stopte plotseling met praten. Hij gaf mij zijn wandelstok, strekte de armen uit en ging op zijn rechterbeen staan. De wind kreeg geen vat op het magere lijf. Hij hield zichzelf staande.
It’s all about balance”, zei Best, terwijl zijn haar voor zijn ogen waaide. Ik zag Best weer voor me, in zijn beste tijd: op hoog tempo slalommend langs struikelende verdedigers, het wapperende rode shirt uit de broek, de bakkenbaarden, de knappe lach na een doelpunt.
Na een minuut ging Best op zijn andere been staan. Vandaag leek hij in niets meer op de vijfde Beatle. Zoals hij daar stond, armen wijd; Best was als een vogelverschrikker in open veld.
“Balance!”, riep hij.

Jongen, ik heb zo genoten van het leven, dat ik nu zelfs kan genieten van de dood

Een onverwachte windstoot trok hem onverwacht uit het lood. George Best lazerde achterover en kwam met zijn achterhoofd tegen een stalen leuning. Tok.
Hij bloedde als een rund.
“Ik zou nu een moord doen voor een watje met alcohol”, lachte Best.
Ik gaf mijn zakdoek om de wond te stelpen. Toen het bloed voldoende gestelpt was, besloten we Van Gaal en de selectie achter te laten op het trainingsveld. We stapten weer in de klaarstaande taxi. “Ik mis dit. Het veld. De bal. Vrienden. Mijn familie. De wereld was zo onbezorgd, in mijn tijd. Ik zie alle plekken weer allemaal voor me; van mijn bakstenen geboortehuisje in Belfast, via de stadions - groot en klein - tot aan de duurste hotels van de wereld.”

Best vroeg de chauffeur om op de terugweg nog even langs Old Trafford te rijden. Stoppen hoefde niet, alleen maar even langs zijn lievelingsstadion. Best zuchtte een keer en zwaaide ingetogen met zijn wijsvinger naar de lege tribunes. Hij prevelde iets wat ik niet kon verstaan en kreeg daarna vochtige ogen.
We kwamen aan op het platform van het vliegveld. Best stapte uit. Hij was moe, ik zag het aan de trekken in zijn gezicht. De twee stewardessen kwamen aangelopen. We namen afscheid met een veel te moderne omhelzing: kloppen op de ruggen.
Hij pakte zijn wandelstok, keek me aan en fluisterde in mijn oor: “Jongen, ik heb zo genoten van het leven, dat ik nu zelfs kan genieten van de dood.”
Best liep de vliegtuigtrap op, aan beide armen een vrouw en een rode plek op zijn achterhoofd. Hij keek niet meer om. De deur ging dicht. De privéjet reed naar de startbaan.
In mijn broekzak voelde ik een prop. Mijn zakdoek, volgezogen met het bloed van de mooiste dribbelaar uit de voetbalhistorie. Die ging ik nooit meer wassen. Als eresaluut trok ik mijn nette overhemd uit mijn broek. Het vliegtuigje bulderde zich een weg door de grijze lucht.
Weg was Best.

Lees ook
SANTOS #10: SANTOS Voetbalreisgids

Handboek voor de ideale voetbaltrip

Wat zijn de tofste steden en regio’s voor een ideaal voetbalweekendje? Waar vind je de beste pubs, of die ene obscure snackbar van een beroemde oud-speler? In welke steden vind je glamour en glorie, maar ook pure cult? Hoe kom je aan kaartjes? Kun je met je vrienden het beste naar Londen, of misschien toch naar Liverpool?
SANTOS #09: NAAR HET STADION

De ziel van de Eredivisie in 18 foto’s

Of hij misschien zin had om voor SANTOS en de Eredivisie CV de ziel van onze eigen, schitterende Eredivisie in beeld te brengen, vroegen we een paar maanden geleden aan fotograaf annex stadionfetisjist Marco Magielse. We waren nog niet uitgesproken, of Magielse zat al in de auto. Zo’n 4.500 kilometer en 18 stadions verder wilde hij eigenlijk nog niet stoppen, maar helaas, de Eredivisie-huizen waren op. Gelukkig hebben we de foto’s nog. Daarom, nog 18 keer: een kijkje in de ziel van de Eredivisie door de lens van de misschien wel beste voetbalcultuurfotograaf van Nederland.
Interview

Being
Berry

Zijn halve leven geleden won Hubertus Aegidius Hermanus van Aerle (55) in één maand tijd de Europacup I met PSV en het EK met Oranje. Rijk werd hij er niet van, althans: niet in financiële zin. De cultheld bleef altijd in Helmond wonen, die schitterende, grote stad van HVV, Het Haagje, ‘Skiete Willy’ en Berry de Musical.
SANTOS #09: NAAR HET STADION

De ziel van FC Groningen in 57 foto’s

Fotograaf en stadionfetisjist Marco Magielse reist deze maanden langs de achttien Eredivisie-stadions om ze op geheel eigen wijze vast te leggen. Het stadion van FC Groningen was zijn laatste halte. 57 foto’s van het Hitachi Capital Mobility Stadion (jawel) om je vingers bij af te likken
SANTOS #09: NAAR HET STADION

De ziel van FC Groningen:
trillende tribunes en
uitgelaten Ultras

Op zoek naar de ziel van onze achttien Eredivisie-stadions vragen SANTOS en de Eredivisie CV een legertje insiders, van een beetje bekend tot heel bekend, wat hun club voor hen betekent. Vandaag Henk Mulder, de onbetwiste FC Groningen-specialist van de voetbal- en schrijversfamilie Mulder.
SANTOS #09: NAAR HET STADION

De ziel van Ajax in 56 foto’s

Fotograaf en stadionfetisjist Marco Magielse reist deze maanden langs de achttien Eredivisie-stadions om ze op geheel eigen wijze vast te leggen. Dit keer de Johan Cruijff ArenA van Ajax zoals je ’m nog niet eerder zag.